Zorgfraude
Het overgrote deel van de zorgondernemers levert met goede intenties betrouwbare zorg. Echter zijn er ook zorgondernemers die die het systeem misbruiken om er zelf beter van te worden ten koste van cliënten. Zo krijgen cliënten minder, verkeerd of helemaal geen zorg waar zij wel recht op hebben. Dit heeft als gevolg dat veel geld verloren gaat dat eigenlijk bedoeld is voor de zorg. Dit kan uiteindelijk weer leiden tot hogere premies en het verslechteren van de kwaliteit van zorg.
Toepassing wet Bibob
In augustus 2020 is de wet Bibob dusdanig gewijzigd, dat Bibob toegepast kan worden op alle overheidsopdrachten, inclusief die in de zorgsector. Een mogelijk onbedoeld effect van deze wijziging was dat Bibob alleen toegepast kan worden op ‘overheidsopdrachten’, terwijl niet alle overheidsopdrachten in de zorg voldoen aan deze definitie. Dit betekende dat op overheidsopdrachten die via een (semi-) open house / toelatingsprocedure de wet Bibob nog steeds niet van toepassing was. Terwijl deze procedures veelvuldig worden gebruikt in het sociaal domein.
In oktober 2022 is de wet Bibob dusdanig gewijzigd, waardoor ook (semi-) open house / toelatingsprocedure getoetst kunnen worden aan de wet.
Maar niet alle inkoop van zorg gebeurt via een aanbesteding of (semi-) open house / toelatingsprocedure. Dit kan ook plaatsvinden door middel van subsidieverlening. Subsidies vallen al langer onder het toepassingsbereik van de wet Bibob, en kunnen dus ook getoetst worden aan de wet.
In de Handreiking Toepassing van de wet Bibob bij aanbestedingsprocedures (opgesteld door Hekkelman en RIEC Oost-Nederland) wordt aandacht besteed aan Bibob-toetsing bij de inkoop van zorg. In de Handreiking komt uitgebreid aan bod wanneer je de Bibob-toetsing kan inzetten (in de aanbestedingsprocedure en/of na afloop van de aanbesteding), en welke randvoorwaarden je op voorhand moet of kan vastleggen. Denk hierbij aan de Bibob-clausules: wanneer wordt een aanbieder niet gecontracteerd, of wanneer wordt een lopend contract ontbonden en is Bibob ook van toepassing op onderaannemers etc.
Overigens is het ook van belang om het gemeentelijke Bibob-beleid op orde te hebben. Oftewel, in het Bibob-beleid moet zijn vastgelegd dat je bij overheidsopdrachten en subsidies van zorg je de wet Bibob daadwerkelijk toepast, en in welke gevallen.
Proeftuin Aanpak Zorgfraude
De Proeftuin Aanpak Zorgfraude is een initiatief van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) in de regio’s Hart van Brabant en Twente. Deze Proeftuin wordt gesubsidieerd door het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Daarbij is het doel om binnen de wet- en regelgeving nieuwe werkwijzen te ontwikkelen om de kans op kwalitatief goede zorg voor inwoners te vergoten en om malafide zorgaanbieders sneller en effectiever te weren.
Eén van de thema’s van de Proeftuin is de ‘screening en selectie van zorgaanbieders’. Hierin wordt bijvoorbeeld verkend hoe de wet Bibob effectief kan worden ingezet in het sociaal domein. Uit eerste resultaten uit de Proeftuin in Twente op dit thema blijkt dat door de inzet van de wet Bibob zorgaanbieders niet zijn gecontracteerd. Dit waren bijvoorbeeld zorgaanbieders met antecedenten op vuurwapen- en zedendelicten.
Meer informatie over de Proeftuin Aanpak Zorgfraude is terug te vinden op de website van de VNG, zoals het Projectplan Aanpak Zorgfraude.
Training en ondersteuning
De eerste gemeenten in Noord-Nederland gaan ook aan de slag met Bibob en de inkoop van zorg. Daarom vindt in november een training plaats voor deze gemeenten ten aanzien van de aanbestedingsprocedures die in 2026 plaatsvinden. De training wordt gegeven vanuit de Proeftuin Twente. Belangrijk hierin is de deelname vanuit de ketenpartners, zodat naderhand ook afstemming kan plaatsvinden over hun rol als informatieleverancier.
Daarnaast gaan de RIEC’s een training ontwikkelen op het thema Bibob en inkoop van zorg. Naar verwachting kan deze in 2026 worden aangeboden.
Wil je ook de mogelijkheden verkennen voor het toepassen van Bibob bij zorg, interesse in (de nog te ontwikkelen) training op dit onderwerp, of heb je ondersteuning nodig bij een casus? Neem contact met ons op via info@riecnoord.nl.